Sprawdź czy musisz wprowadzić ustawę o dostępności w swojej firmie!

28 czerwca bieżącego roku wchodzi w życie ustawa o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmiotu gospodarcze. Znajdzie ona zastosowanie do producentów, importerów czy dystrybutorów produktów wymienionych
w ustawie, jak również do niektórych usługodawców, a jej zasadniczym celem jest takie oferowanie niektórych produktów i usług, aby były one dostępne dla osób ze szczególnymi potrzebami w rozumieniu Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych z 2006 roku.

Ustawa określać będzie:

1. wymogi dostępności produktów i usług;
2. obowiązki podmiotów gospodarczych w zakresie zapewnienia spełniania wymagań dostępności produktów i usług;
3. system, zasady i tryb sprawowania nadzoru w zakresie zapewnienia spełniania wymagań dostępności produktów i usług.

Pełen katalog produktów i usług, których dotyczyć będzie ustawa znajdziecie w opisie niniejszego filmu. Zachęcamy do jego uważnej lektury, ponieważ na pierwszy rzut oka możecie dojść do przekonania, że ustawa was nie dotyczy.

Jeżeli natomiast w ramach prowadzonej działalności gospodarczej oferujecie lub świadczycie na rzecz konsumentów usługi na odległość przez strony internetowe i urządzenia mobilne (a przecież ile mamy sklepów internetowych), albo sprzedajecie lub pośredniczycie w sprzedaży książek elektronicznych, albo oferujecie do sprzedaży komputery osobiste, smartfony czy tablety, albo sprzedajecie lub może udzielacie kredytów konsumenckich – to o ile nie podlegacie wyłączeniom ustawowym to omawiana ustawa jest kolejnym aktem prawnym, który powinniście wdrożyć w prowadzonej działalności.

Jakie obowiązki niesie za sobą ustawa? Cóż, jest to dosyć obszerny akt prawny, ale obowiązki możemy podzielić na kilka grup w zależności od tego czy mamy do czynienia z produktami lub usługami.

Pierwsza grupa obowiązków dotyczy wymagań dostępności w zakresie informacji
o sprzedawanym lub oferowanym produkcie i dotyczy instrukcji, etykiet i ostrzeżeń dotyczących użytkowania produktu. I tak, np.: instrukcje takie powinny być dostępne za pomocą więcej niż jednego kanału sensorycznego, a zawarte w nich informacje muszą być przedstawione w sposób zapewniający ich zrozumiałość, postrzegalność i za pomocą
czcionki o odpowiednim rozmiarze, kroju, kontraście czy odstępem pomiędzy literami.

Co więcej, ustawa reguluje sposób udostępniania informacji prezentowanych przez sam produkt, w tym również jego interfejs, czy także wyposażenie oferowanego produktu, aby możliwe było podłączenie do niego urządzeń peryferyjnych ułatwiających korzystanie z produktu czy też możliwe było bezprzewodowe połączenie z narzędziami wzmacniającymi dźwięk i wreszcie aby produkty nie powodowały zakłóceń podczas współpracy z narzędziami wspomagającymi. Obowiązki te spoczywać będą (choć w różnym zakresie) zarówno na producentach produktów, ich importerach, czy dystrybutorach.

Usługi oferowane przez przedsiębiorców również muszą spełniać wymagania dotyczące należytego informowania o oferowanych i świadczonych usługach, w taki sposób aby informacje te były udostępniane za pomocą więcej niż jednego kanału sensorycznego, były zrozumiałe, w odpowiednich formatach tekstowych, czcionce czy wreszcie z alternatywną prezentacją treści nietekstowych.

Usługodawcy będą nadto zobowiązaniu do udzielania informacji w sposób zapewniający ich postrzegalność, funkcjonalność, zrozumiałość i kompatybilność. Wreszcie, w zależności od rodzaju oferowanych usług, ustawodawca przewiduje dodatkowe wymagania ich dostępności jak np. w odniesieniu do usług handlu elektronicznego konieczność zapewnienia narzędzi pozwalających na identyfikację stron usługi handlu elektronicznego, czy wpływających na polepszenie stopnia bezpieczeństwa dokonywanych płatności. W tym zakresie obowiązki zapewnienia odpowiedniej dostępności dotyczyć będą zarówno samych usługodawców jak również podmiotów, które będą oferowały usługi których same nie świadczą.

W ramach nadzoru nad przestrzeganiem przepisów ustawy, przewiduje się dwa podstawowe mechanizmy. Pierwszym z nich jest prawo konsumenta do złożenia skargi na niezapewnianie spełniania wymagań dostępności przez produkt lub usługę, na którą podmiot zobowiązany będzie musiał odpowiedzieć w terminie 30 dni od daty otrzymania skargi, pod rygorem uznania jej za rozpatrzoną pozytywnie, a przez to pod rygorem zobowiązania do realizacji żądania skarżącego w terminie 6 miesięcy.

Drugi mechanizm kontroli obejmować będzie nadzór rynku sprawowany przede wszystkim przez Prezesa Zarządu PFRON, ale również organy nadzoru (jak np: Rzecznik Finansowy czy Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej), czy wreszcie organy celne. Organu nadzoru uprawnione będą do wszczynania postępowań administracyjnych dotyczących wykonywania obowiązków przewidzianych ustawą, jak również wydawania decyzji np.: nakazujących zapewnienie spełniania przez produkt lub usługę wymagań dostępności, nakazujących wycofanie produktów z obrotu, czy zakazujących udostępniania produktów na rynku. Wreszcie, organy te będą uprawnione do wymierzania kar pieniężnych za naruszenia przepisów ustawy, które będą mogły sięgać aż do 10% obrotu osiąganego w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary.

Ustawę stosuje się do podmiotów oferujących następujące produkty:

1. konsumenckie systemy sprzętu komputerowego ogólnego przeznaczenia i ich systemów operacyjnych;
2. terminale:
   1. płatnicze, będące urządzeniami, których głównym przeznaczeniem jest umożliwianie dokonywania płatności z użyciem instrumentów płatniczych w rozumieniu ustawy o usługach płatniczych w fizycznym punkcie sprzedaży,
   2. samoobsługowe przeznaczone do oferowania lub świadczenia usług objętych ustawą, tj. bankomaty i wpłatomaty, automaty biletowe, urządzenia do odprawy, interaktywne terminale przeznaczone do udzielania informacji (z wyjątkiem terminali instalowanych jako zintegrowane części pojazdów samochodowych, statków powietrznych, statków wodnych i taboru kolejowego);
3. konsumenckie urządzenia końcowych z interaktywnymi zdolnościami obliczeniowymi wykorzystywanymi do oferowania lub świadczenia usług:
   1. telekomunikacyjnych,
   2. dostępu do audiowizualnych usług medialnych,
   3. czytników książek elektronicznych.

Ustawę stosuje się również do podmiotów oferujących lub świadczących na rzecz konsumentów następujące usługi:

1. telekomunikacyjne, z wyjątkiem usług transmisji wykorzystywanych do oferowania lub świadczenia usług komunikacji maszyna – maszyna,
2. dostępu do audiowizualnych usług medialnych,
3. towarzyszące usługom autobusowego i autokarowego transportu pasażerskiego, usługom wodnego transportu pasażerskiego oraz usługom lotniczego i kolejowego transportu pasażerskiego w zakresie:
   1. stron internetowych,
   2. oferowane lub świadczone za pomocą urządzeń mobilnych, w tym aplikacji mobilnych,
   3. biletów elektronicznych i usług elektronicznych systemów sprzedaży biletów,
   4. dostarczania informacji związanych z tymi usługami, w tym informacji o podróży w czasie rzeczywistym, przy czym w odniesieniu do dostarczania tych informacji za pośrednictwem ekranów informacyjnych obowiązek ten dotyczy wyłącznie interaktywnych ekranów znajdujących się na terytorium Unii Europejskiej,
   5. dostarczania informacji za pomocą przeznaczonych do tego interaktywnych terminali samoobsługowych znajdujących się na terytorium Unii Europejskiej, z wyjątkiem terminali instalowanych jako zintegrowane części pojazdów samochodowych, statków powietrznych, statków wodnych i taboru kolejowego,

4) bankowości detalicznej;

5) rozpowszechniania książek elektronicznych;

6) handlu elektronicznego.